Dunyada tunji chaprassöz (crossword) oyuni 1913. yili 21. Dékabirda New York Dunyasi(The New York World) gézitining yekshenbilik  sanida jornalist  Arthur Wynne teripidin élan qilinghan bolup,  bu xil oyuning hazirqidek keng tarqilishi uning chüshigimu kirip baqmighan idi. Qizziqarlighi, bu oyun shu chaghda shunche  ammibab bolghini bilen xéli waqtqiche peqetla New York Dunyasi’dila cheklengen idi. Emdila aliy mekteplérini pütürgen Dick Simon bilen Lincoln Schuster ning  chaprassöz oyuni toghrisidiki ortaq kitabi 1924. yili neshr qilinishi bilen bu oyun dunyawiy qiziqishqa aylandi we ta hazirghiche dunyadiki nurghunlighan til-yéziqlarda oynilip kelmekte. Her küni digüdek dunyadiki her qaysi tillardiki gézitlerge chaprassözler élan qilinip turidu, mesilen, Zhongguo'da Englishche neshr qilinidighan China Daily gézitide bu oyun bar.  Hetta bu oyuning xelqaraliq musabiqiléri ötküzülüp kelmekte.

Chapras söz oyuni bolsa sözlükler bilen heplishidighan tépishmaq bolup nurghunlighan ehmiyetlerge ige. Addiysi, bu oyunni oynash arqiliq nurghunlighan bilimlerge ige bolimiz, öz tilimizdiki sözlüklerge bolghan chüshenchimizni we ularni toghra ishlitish qabiliyitimizni ashuralaymiz shundaqla tilimizdiki yoqulup kétiwatqan sözlerni saqlap qélishqa we sözlükimizni  béyitishimizgha yardimi bolidu.

Chaprassöz oyunining Uyghur yéziqida bar yoqlighi toghrisida, men ta hazirghiche uni körüp baqmidim yaki anglap baqmidim. Belkim 1960-yildin 1984. yilghiche bolghan Uyghur Yéngi Yéziqi(UYY) dewride Uyghurche chaprassöz oyunliri élan qilinghan bolushi mumkin, lékin manga iniq emes. Eger ular élan qilinmighan bolsa bu sehipide élan qilinghan chaprassöz oyunliri belkim Uyghur chaprassöz  oyuni toghrisidiki tünji tirishchanliq bolup qélishi mumkin. Qéni sinap béqing.

Bu yerde qoyulghan chaprassöz oyunlirining sözlük menbesi bolsa Uyghur Tili Imla Lughiti(UTIL).

Eger siz Uyghurche chaprassözlerni özingiz lahiyelimekchi bolsingiz we uni téximu qiziqarliq hem mezmunluq qilip ishlimekchi bolsingiz sizde choqum sözlük menbe bolush shert, undaqta UTIL ni kompyutéringizgha Misiran.com diki Yümshaq détallar digen sehipidin yüklep paydilansingiz bolidu. Chaprassöz ishleshke ait programlarni internettin yüklisingiz kupaye.

"Chapras":: ötüshme, késishme...(Uyghurche-Xenzuche Lughet ke qarang.)

Pikirler qarshi élinidu!  Comments or corrections are welcome!


© 2001-2002. freEU Dict. All rights reserved.